Hürmüz’e alternatif Türkiye’den geçiyor

ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı operasyonların ardından Körfez ülkeleri enerjiye olan bağımlılıklarını derin bir ölçekte hissetti. İran’ın karşılık olarak vurduğu füze hatları, en büyük petrol üreticileri arasındaki ülkeleri hedef alarak dünya piyasalarını sarsmaya başladı. Bu süreçte Hürmüz Boğazı’nın kapanması gündeme gelirken, alternatif rota arayışları hız kazandı.

IRAK-TEKİYE HATTI KAYNAKLI ÇÖZÜMÜN GÜNLÜK AKIŞIBu kapsamda Irak ile Türkiye arasındaki boru hattı yeniden devreye alındı ve birkaç yıldır durdurulan petrol akışı yeniden başladı. Diplomatik temasların sonucunda hattın faaliyete geçmesi için gerekli adımlar atıldı ve taraflar arasındaki koordinasyon güçlendirilerek sürecin uygulanabilirliği sağlandı.

AKIŞ 2 YIL SONRA YENİDEN BAŞLADI25 Mart 2023’te kesintiye uğrayan akış, yaklaşık iki yıl sonra Bağdat ile Erbil arasındaki anlaşmazlıkların giderilmesiyle tekrar normale dönmüş oldu. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, bu konuyla ilgili canlı yayında açıklamalarda bulunarak hattın günlük 1,5 milyon varillik kapasitesinin aktifleştirildiğini belirtti. İleride hattın Basra’ya uzatılması önerisi de masaya yatırıldı ve görüşmeleri yönlendiren kararlar alındı.

CEYHAN LİMANI’NDA İHRACAT İŞLEVİNİ YENİDEN GÜÇLENDİIrak Petrol Bakanlığı da yaptığı açıklamada, Başbakan’ın talimatları doğrultusunda ham petrolün Ceyhan üzerinden tekrar ihracata gönderilmeye başlandığını duyurdu. Bu adım, federal hükümet ile IKBY arasındaki varılan uzlaşıyla mümkün olmuş olup, Irak’ın en kritik ihracat hatlarından bazıları için esnekliği artırdı. İlk etapta günlük yaklaşık 250 bin varil hedefleniyor ve süreç, ilgili kurumlar arasındaki koordinasyonun bir göstergesi olarak değerlendiriliyor. Ayrıca bu adım, Kerkük sahalarının ekonomiye olan katkısını da yeniden vurguluyor ve sektördeki çalışanların kararlılığını ortaya koyuyor.

2 YILLIK DURMA: 20 MİLYAR DOLAR ZARARIrak’ın Türkiye’ye petrol ihraç edememesi, bölgede yaklaşık 20 milyar dolar değerinde bir zarara yol açtı. IKBY Başbakanı Mesrur Barzani, Ağustos 2023’te yaptığı açıklamada, Erbil ile Bağdat arasındaki mutabakatla Ceyhan üzerinden yeniden ihracata geçişin önemine vurgu yapmıştı. Bayraktar ise 2024 Nisan’da yaptığı açıklamada, hattın 4 Ekim 2023 itibarıyla çalışmaya hazır olduğunu ancak siyasi anlaşmazlıkların süreci etkilediğini ifade etmişti.

BAŞARILI BİR BASRA YEDEK PLANINA DOĞRUHattın Basra Körfezi’ne uzatılması önerisi olumlu karşılandı ve bu durum Türkiye’yi Hürmüz Boğazı’nın en önemli alternatifine dönüştü. Böyle bir adım, Türkiye ekonomisine yönelik baskıyı hafifletme potansiyeli taşıyor ve enerji güvenliğini artırıyor.