Kira geliri vergisi beyannamesi verme ve ödeme süreçleri

Konut ve ticari kira gelirleriyle ilgili vergilendirme süreci, beyan ve ödeme zamanları hakkında bilgilendirme üç gün önce başlayacak olan süreçten hareketle planlanmıştır. Kira bedellerinde yasa dışı uygulamalara karşı uygulanacak yaptırımların uyarısı ve uyarı niteliğindeki açıklamalar bulunmaktadır. 2025 yılı kira gelirleri için beyanname dönemi 1-31 Mart 2026 tarihleri arasındadır ve beyannameler bu dönemde verilecektir. Takside ödeme seçeneği, beyan sonrası doğan verginin iki taksit halinde ödenebilmesini sağlar. İlk taksit 31 Mart 2026’ye, ikinci taksit ise 31 Temmuz 2026’ya kadar yatırılabilir.

Kimlerin kira geliri beyannamesi vereceği konusunda bazı sınırlar uygulanır. Konut kira gelirlerinde, 47 bin TL istisna tutarını aşan gelirler için, tevkifata tabi işyeri kira gelirlerinde ise 330 bin TL sınırını aşanlar, ayrıca istisna kapsamı dışında kalan toplam kira gelirleri 18 bin TL’yi geçiyorsa ya da tutardan bağımsız olarak tevkifata ve istisna dışı gelir elde edenler beyanname vermelidir. İstisna uygulanacak konut kira gelirlerinde sadece konutlardan elde edilen gelirler için 47 bin TL’lik bir istisna söz konusudur ve bu istisna, birden çok konuttan elde edilen gelir durumunda toplam istisnanın bir kez uygulanmasıyla geçerlidir. Ortak mülkiyette ise her ortak için ayrı ayrı istisna hakkı geçerli kabul edilir.

İstisna kapsamının dışında kalanlar, yani ticari, zirai veya mesleki kazanç beyan edenler, toplam gelirleri 1 milyon 200 bin TL’yi aşanlar, kira gelirini süresinde ya da eksik beyan edenler, istisnadan yararlanamayacaklardır. Gider türleriyle ilgili olarak, gerçek gider yöntemi “gayrisafi hasılattan giderler” maddesinde yazılı giderlerin düşülmesiyle uygulanır. Ayrıca götürü gider yöntemi seçildiğinde, kira gelirinden istisna düşüldükten sonra kalan tutarın %15’i gider olarak indirilir; bu yöntemle iki yıl geçmeden gerçek gider yöntemine dönülemeyecektir. Tevkifata tabi işyeri kira geliri ile konut kira geliri birlikte elde edilirse, konut istisnası düşüldükten sonra toplam gelir 330 bin TL’yi aşıyorsa her iki gelir de beyan edilmelidir.

Beğenilen giderler listesinde, aydınlatma, ısıtma, su, asansör giderleri, kiraya verilen malların idaresi için yapılan giderler, sigorta ve vergi, resim ve harç giderleri, belediye giderleri, onarım giderleri ve kiralanan malların kirası bulunmaktadır. Götürü gider yöntemini seçenler için gelirden %15 oranında gider indirimi uygulanır.

Kiracılar için ödeme kuralları, ödemelerin bankalar veya PTT üzerinden yapılmasını ve dekont ile kanıtlanmasını gerektirir. Günlük, haftalık veya kısa süreli kiralamalar da bu kurallara tabidir. Mahkeme veya icra yoluyla yapılan ödemeler ise belgelendirme zorunluluğu kapsamı dışında tutulabilir.

Uyumsuzluk halinde uygulanacak cezalar şu şekilde belirlidir: Birinci sınıf tüccar ve serbest meslek erbabı için 35 bin TL üzerinden, ikinci sınıf tüccar ve defter tutan çiftçiler için 17 bin TL üzerinden, diğerleri için ise 8 bin 700 TL’den az olmayacak şekilde yaptırımlar söz konusudur. Belge zorunluluğuna aykırı ödemelerde beş iş günü içinde idareye durum bildirimi yapanlar cezadan muaf tutulabilirler.

Kira bedelinin düşük gösterilmesi durumunda emsal kira bedeli uygulanır. Düşük kira veya bedelsiz kiralamalarda emsal bedeli, yetkili makamlarca belirlenen tutar üzerinden uygulanır ve bazı özel hallerde bu uygulama geçerli olmayabilir. 2025 yılına ait Gelir Vergisi Beyannamesi için beyan adresi ise https://intvrg.gib.gov.tr/hazirbeyan ve https://intvrg.gib.gov.tr/hazirbeyan adreslerinden verilecektir.